0 Paylaşım 179 Okunma

Yaşayan Anonim Şiirimiz

Yaşayan Anonim Şiirimiz: Kökende dini ve milli duygulardan kaynaklanan Türk şiiri, yabancı kültür ve hayat anlayışlarının etkili olmadığı asırlarda, bir bütün halinde milli vicdanın ürünü, milli bütünlüğe yönelik hayat anlayışının ifadesi idi. Bu milli bütünlük içinde, millet, bir bakıma kendi hayat felsefesini oluşturan duygu ve düşünceleri ile şiirde yaşardı. Zamanla yabancı kültürlerin etkisi altında kalan, Türk milletinin siyasi ve kültürel bütünlüğü zedelenmiş, fakat edebi bütünlük içinde eski özellikleri ile devam edegelen belli bir edebi gelenek, yabancı tesiri karşısında, öze olan bağlılığı ile bugüne kadar kendini yenileyerek yaşamıştır.

Bu yenileme süresi içinde eski motifler, eski ezgiler ve hayat unsurları, zamanın getirdiği şartlar, toplumun menşei yapısına yön veren olaylar içinde yeniden sentez edilerek, Türk şiirinin bünyesinde yaşamış ve bu şiirin bünyesine zenginlik kazandırmıştır. Değişmeyen milli şekil içinde, tarihi benliğimiz yaşatılmıştır. Fransız akademisinde ki bir konuşmasında Jan Rispe şöyle der: “Halk her zaman sağır ve dilsiz değildir. O kendi duygu ve düşüncelerinin ifadesini her zaman büyük şairlere tevdi etmez. Bizzat kendisi ifade eder. Bunu şarkılarla, şiirle ortaya koyar.

Türk milletinin anonim şiiri yaşama gücünü J. Rispe‘nin dediği gibi, milletin duygu ve düşüncesinden alır. Yaşayan anonim şiirimizi meydana getiren şiir türleri saz ve sözle birlikte teganni edilir. Çoğunlukla Türkü adı altında toplanan, Türk mani, ağıt, koşma, destan gibi her türün bir ezgisi, teganni şekli vardır. Mahalli yörelere göre de değişiklik gösteren halk şiirini, değişik müverrihler farklı anlayışlarla tasnif etmişlerdir. Hugo Riesman‘a göre halk türküleri üç kısma ayrılır.

1. Nağmesi ve güftesi kimin tarafından yapıldığı belli olmayanlar,

2. Bazı sebep ve tesirlerle halk tarafından benimsenerek umumun malı haline gelenler,

3. Melodik ve armonik bünyesi kolayca anlaşılır ve popüler bir eda taşıyan türküler.

Bu şekilde ki tanıtma tüm anonim şiirlerin teşekkülü için de doğrudur. Bu anonim özelliğe dayanarak yapılan tasnif halk şiirini bir bütün olarak içine almaktadır.

Anonim Türk şiirinde, büyük sanat eserlerinin özelliklerini bulmak mümkün olmaz. Fakat bunlar da yaşayan ruhla, işlenen hayat anlayışı zorluktan, sunilikten uzak, milletin reel hayatını, samimi benliği sergilenir. Bu şiirin yapısında ilk bakışta bir yükseklik, bir genişlik sezmekte mümkün değildir. Fakat o şiiri yaşatan anlayış ve telakki, topluma mal olmuş milli bir benlikten beslenir. Bu şiirde, toplumun her ferdi kendi benliğinden, kişiliğinden izler, duygular bulur. Çünkü anonim şiir, asıl sahibinden koptuktan sonra da, değişik yörelerde, değişik dillerde yeni yeni ilaveler, yeni yeni motifler ve yeni ifade şekli ve duygular alarak asıl metinden farklı özellikler kazanırlar. Böylece değişik yöre ve toplumlarda yeni yeni şiirler doğar ve bir şiirin birden fazla rivayeti meydana gelmiş olur.

Kırşehir yöresinde söylenen bir “Genç Osman ağıdının” üslup ve motifleri “Genç Osman” destanından izler taşımaktadır. Bir ağıt özelliğinde olan “Genç Osman” türküsü, muhtemeldir ki, Kırşehir yöresinde Osman adında bir gencin arkasından yakılmış, fakat ağıdı yakan şahıs, Genç Osman destanını kendine göre yeniden yoğurarak ona farklı bir şekil vermiştir. Böylece “Genç Osman” destanından kaynaklanan, onun değişik rivayeti şeklinde yeni bir şiir doğmuştur.

Eski türkülerden yeni yeni türkülerin veya şiirlerin türeme şekline örnek olarak, Dede Korkut destanlarından Bey Beyrek boyundan (Destanından) türemiş hikayelerin bünyesinde ki türkülerde de görülür.

Yine başka bir hikaye olan Dal Kavak kızı hikayesinde de Beyrek’le Dal Kavak kızının (Banu Çiçek), tutsaklıktan döndükten sonra tanışıp dost olmaları da güzel bir örnek olarak verilebilir.

İlginizi Çekebilecek Yazılar

Dünya’nın Kutupları Değişiyor Mu?
Fizik
0 paylaşım684 okunma

Dünya’nın Kutupları Değişiyor Mu?

Murat Aslan - Nis 29, 2018

Minnesota Üniversitesi'ndeki iki jeofizikçi, Dünya'nın manyetik alan kuvvetinde, son 4.000 yıl boyunca % 50 azalma olduğunu öne sürüyorlar. Araştırmacılara göre bu azalma, Dünya'nın…

Sayıların Dili
Genel
0 paylaşım499 okunma

Sayıların Dili

Murat Aslan - Nis 29, 2018

~~ Son yıllarda İstanbul ve Çanakkale Boğazları’ndan geçen "Rus" gemilerinin sayısı, her yıl ortalama: 18 000. ~~ Dağılan Sovyetler Birliği’nin dışsatımının Türk Boğazları’ndan…

Değişik Çalışmalar Anında Meydana Gelen Kalorik Harcama
Sağlık
0 paylaşım388 okunma

Değişik Çalışmalar Anında Meydana Gelen Kalorik Harcama

Esra Şahin - Nis 29, 2018

ÇALIŞMA Kal/Kg/dk ÇALIŞMA Kal/Kg/dk

Yorum Yap

Email adresiniz yayınlanmıyacaktır.

Benzer Kategoriden Yazılar