0 Shares 20 Views

Ekonomik Sorunlar: İhtiyaç, Mal, Fayda, Hizmet

Ekonomi ilmi, çoğunlukla günlük dilden her gün kullanılan deyimlerden yararlanarak olayları açıklamaya çalışır. Ekonomi ilminin kullandığı deyimleri iyi tanımlaması ve onların halk dilindeki anlamları ile kullanması gerekir.

İhtiyaç: İnsanlar doğdukları andan ölünceye kadar çeşitli ihtiyaçlarını karşılamak için çaba gösterirler. Acıktıkları zaman bir şeyler yemek, üşüyünce ısınmak, bir yerde barınmak, korkunca korunmak vs. gibi. İnsan ihtiyaçlarının bir kısmı zamanında karşılanmazsa “acı hissi” verir, veya “üzüntü” veya “keder” duyulmasına neden olur. Bir kısmı ise, kendisini aynı şiddetle hissettirmez, fakat karşılandığı zaman “sevinç, mutluluk, neşe” hissi verir. O halde, insan ihtiyaçları karşılanmadığı zaman acı ve üzüntü veren, karşılandığında ise, zevk ve neşe veren ihtiyaçlar olarak iki gruba ayırabiliriz. İnsan hayatının devamı için karşılanması zaruri olan ihtiyaçlara “zaruri ihtiyaçlar“, böyle olmayanlara da “kültürel ihtiyaçlar” denir. Zaruri olan ve olmayan ihtiyaçları kesin bir şekilde ayırmak mümkün olmayabilir. her toplum veya her insan için farklı bir gruplama olabilir. Mesela; ilkel bir toplumda otomobil kullanmak zaruri bir ihtiyaç olmaz iken, gelişmiş bir toplumda çok fazla bir ihtiyaç olmaktadır. İhtiyaçların önem sırası ve zorunlu olup olmama durumu insandan insana çok farklı da olabilir. Bazı kimseler için sigara içmek, içki içmek birinci sırada yer alırken, bazı insanları için ihtiyaç bile olmayabilir. Sinemaya gitmek, spor yapmak, müzik dinlemek bazı insanlar için hiç önemli olmadığı halde, başka insanlar için çok önemli olabilir.

Ekonomik Sorunlar: İhtiyaç, Mal, Fayda, Hizmetİnsan ihtiyaçlarının çeşitli nitelikleri vardır. Bunların birincisi, ihtiyaçların “sonsuz” olmasıdır. Yani, insanları kavuşmayı arzu ettikleri ihtiyaçların sınırsız denecek derecede çok olmasıdır. Zamanla ihtiyaçlar daha da genişlemekte, sayıları daha da artmaktadır. Dünyanın hiç bir yerinde bütün ihtiyaçlarını tam olarak karşılayan, her şeye doymuş bir insanla karşılaşmak mümkün olamaz. İnsan ihtiyaçlarının bir başka niteliği, şiddet bakımından farklılık göstermesidir. Bütün ihtiyaçların aynı derecede vazgeçilmez olması söz konusu değildir. İhtiyaçların farklı şiddet ve genişlikte olması insanların onların arasında bir tercih ve sıralama yapmasını zorunlu kılmıştır. Bazı ihtiyaçların kısmen karşılanması halinde, onlara karşı duyulan istek azalır ve dolayısıyla önem sırası geri plana atılmış olur. Aç bir insan için yemek yemek çok önemli bir ihtiyaç iken yemeği yedikten sonra içki içmek veya eğlenme ihtiyacı ön plana geçebilir. Bazı ihtiyaçlar, başlangıçta hiç zaruri olmaz iken, bir süre tatmin edildikten sonra alışkanlık özelliği kazanıp vazgeçilmez ihtiyaç kategorisine girebilir. İhtiyaçların bir başka özelliği de ikame edilebilir olmalarıdır. İhtiyaçların bir kısmını tatmin etmekle diğer bir kısmını tatmine gerek kalmayabilir. Buna ikame ihtiyaç denir.

Ekonomik Sorunlar: İhtiyaç, Mal, Fayda, HizmetMal – Hizmet – Fayda: İnsan ihtiyaçlarını doğrudan veya dolaylı olarak karşılamaya yarayan her şeye “mal” denir. Malları ihtiyaçları karşılama özelliğine ise “fayda” denir. Bazı mallar, insanların ihtiyaçlarını karşılama niteliği taşıyan bazı şeyler somut cinsten değillerdir. Bunlara da “hizmet” denir. Örneğin; bir masörün, bir berberin, bir garsonun yaptığı hizmetler gibi. Aslında , ihtiyaçları mallar ve hizmetler şeklinde ayırmak pek önemli değildir. Mal denilince genellikle hepsi anlaşılmış olur. Mallar çeşitli bakımdan gruplandırılabilir. Bazı mallar çok bol olup (hava gibi) bunlara “serbest mal” denir. Bütün ihtiyaçlara yetecek kadar bol olmayan mallara da “kıt mallar” veya “ekonomik mallar” denir. Ekonomik malları kullanış süresi göz önünde tutarak “dayanıklı mallar” ve “dayanıksız mallar” diye ikiye ayırmak mümkündür. Ev eşyaları, çamaşır makinesi, televizyon gibi mallar dayanıklı mallar, yiyecek, içecek, giyecek gibi mallar da dayanıksız mallar olarak ayrılırlar. Ayrıca kıt malları, insan ihtiyaçlarını dolaylı veya dolaysız karşılamalarına göre de ayırmak mümkündür. İhtiyaçlarımızı, direkt olarak karşılayan mallara “tüketim malları” denir. Ekmek peynir, zeytin, yağ, şeker gibi. İhtiyaçlarımızı dolaylı olarak karşılamaya yarayan mallara ise “üretim malları” denir. Kömür, benzin, makine ve teçhizatlar gibi. Bir de malların “faydalı” olma özelliği bulunur. Bir malın faydalı olması için, insan ihtiyaçlarını karşılama özelliğine sahip olması yeterlidir.

Tüm yasal hakları saklıdır!

You may be interested

Türk Anonim Şiiri ve Türkü
Edebiyat, Şiir
1127 shares4280 views

Türk Anonim Şiiri ve Türkü

Kriyus Dijital - Eyl 15, 2016

Anonim şiirin, değişik rivayetlerle kendi kendini yenileme kaidesi veya geleneği, Pilvene ile ilgili destanlarda görüldüğü gibi, Estergon üzerine söylenen ve "Estergon dediğin su…

Anonim Şiirimizde (Türkü) Görülen Gelişme
Edebiyat
0 shares37 views

Anonim Şiirimizde (Türkü) Görülen Gelişme

Kriyus Dijital - Eyl 08, 2016

Yaşanan anonim şiirimizde görülen gelişme veya rivayetler yolu ile çoğalma geleneğini, Plevne savaşından kaynaklanan Plevne veya Osman Gazi destanı zaman akışı içinde ve…

Edebiyat Notları: Türk Anonim Şiiri
Edebiyat
0 shares17 views

Edebiyat Notları: Türk Anonim Şiiri

Kriyus Dijital - Eyl 08, 2016

Birçok şiirde zeybek tipine dayanan bir kahramanlık havası vardır. Şu örnekle açıklamaya çalışalım. "Bineğidim kır atımın üstüne, Alayıdım da martinimi destime, Beş yüz…

Yorum Yap

Email adresiniz yayınlanmıyacaktır.

Most from this category